Gaz kokusu ne yapmalı? 187’yi aramadan önce atılacak ilk adımlar

Evde gaz kokusu alırsanız hiçbir elektrik düğmesine dokunmadan, ateş yakmadan pencereleri açın, güvenle ulaşabiliyorsanız doğalgaz ana vanasını kapatın, evden çıkın ve dışarıdan 187 Doğalgaz Acil hattını arayın. Bu sırayı akılda tutmak, panik anında doğru şeyi yapmanızı sağlar.

Bu yazıda gaz kokusu aldığınızda ne yapmanız ve ne yapmamanız gerektiğini, 187’yi aradıktan sonra neler olduğunu ve böyle bir durumu önlemek için nelere dikkat edebileceğinizi anlatıyoruz. Yazıyı evdeki herkesin, özellikle çocukların ve yaşlıların da bilmesi gereken bilgiler olarak düşünün.

Gaz kokusu ne yapmalı: ilk adımlar sırasıyla

Doğalgazın kendisi kokusuzdur. Kaçağın fark edilebilmesi için gaza özel bir koku maddesi eklenir; bu yüzden çürük yumurta ya da sarımsağa benzeyen keskin bir koku aldığınızda bunu ciddiye alın. Koku hafif bile olsa şu adımları sırayla uygulayın:

1. Elektrik düğmelerine dokunmayın. Lamba, priz, kapı zili, aspiratör ve benzeri hiçbir şeyi açmayın, kapatmayın. Düğmeye basıldığında oluşan küçük bir kıvılcım gazı tutuşturabilir. Yanık olan bir lambayı da söndürmeyin.
2. Ateş yakmayın. Çakmak, kibrit, ocak, sigara ya da mum kullanmayın.
3. Telefonu içeride kullanmayın. Cep telefonu ya da sabit telefonla ev içinde arama yapmayın; aramayı dışarıda yapacaksınız.
4. Pencereleri ve kapıları açın. Gazın dışarı çıkması için ortamı havalandırın.
5. Ana vanayı kapatın. Doğalgaz sayacının yanındaki ana vanaya güvenle ulaşabiliyorsanız kapatın. Koku çok yoğunsa vanayla uğraşmadan doğrudan dışarı çıkın.
6. Evden çıkın. Evdeki herkesi, evcil hayvanları da alarak dışarı çıkın. Asansör kullanmayın, merdiveni kullanın.
7. Dışarıdan 187’yi arayın. Binadan uzaklaştıktan sonra 187 Doğalgaz Acil hattını arayıp adresinizi ve durumu anlatın.
8. Komşuları uyarın. Apartmandaysanız komşularınızı kapı zili yerine kapıyı çalarak uyarın.

Kural basit: kıvılcım çıkarabilecek hiçbir şeye dokunmayın, havalandırın, vanayı kapatın, dışarı çıkın ve 187’yi dışarıdan arayın.

Asla yapmamanız gerekenler

Gaz kokusu karşısında iyi niyetle yapılan bazı hareketler durumu tehlikeli hale getirebilir:

• Kaçağın yerini çakmak ya da kibritle aramayın.
• Gaz borularına, sayaca, regülatöre ya da kombinin gaz bağlantısına kendiniz müdahale etmeyin; rakor sıkmaya, bant sarmaya çalışmayın.
• Sigortayı ya da elektrik panosunu kapatmaya çalışmayın; pano da kıvılcım çıkarabilir.
• Kokunun geçtiğini düşünüp ana vanayı kendiniz tekrar açmayın.
• Ekipler gelip güvenli olduğunu söylemeden eve girmeyin.

Gaz hattıyla ilgili her türlü onarım yetkili ekiplerin ve sertifikalı firmaların işidir. Kullanıcının gaz hattında yapabileceği tek şey, acil durumda ana vanayı kapatmaktır.

Ana vanayı önceden öğrenin

Panik anında vanayı aramak zaman kaybettirir. Bugün, sakin bir anda evinizin doğalgaz sayacının ve ana vanasının nerede olduğunu öğrenin ve evdeki herkese gösterin. Vana kolu genellikle boruyla aynı yöndeyken açık, boruya dik konumdayken kapalıdır; kendi vananızı ilk kurulumda ya da bakımda ustanıza sorarak teyit edebilirsiniz.

Karadeniz’de birçok evde sayaç bina dışında, yağmur ve rüzgâra açık bir duvarda durur. Nemli havada vana kolu zamanla sertleşebilir. Vananın rahat döndüğünden emin değilseniz bir sonraki bakım ve onarım ziyaretinde ustanıza baktırın; vanayı zorlayarak kendiniz kurcalamayın.

Apartmanda ya da merdiven boşluğunda koku alırsanız

Koku dairenizin içinde değil de merdiven boşluğunda, bodrumda ya da binanın girişindeyse de aynı kurallar geçerlidir. Merdiven otomatiğine, asansör düğmesine ve kapı zillerine dokunmayın. Açabildiğiniz pencere ve kapıları açın, binadan çıkın ve 187’yi dışarıdan arayın.

Komşularınızı kapılarını çalarak uyarın. Apartman yöneticisiyseniz binanın sayaç ve ana vana yerlerini, acil durumda kimin neyi yapacağını önceden konuşmak iyi bir hazırlıktır. Kolon hattı ve ortak alanlardaki tesisatın kontrolü için proje ve taahhüt hizmetimizde apartmanlara destek veriyoruz.

187’yi aradıktan sonra ne olur?

187 Doğalgaz Acil hattı bölgenin doğalgaz dağıtım şirketine bağlıdır; Artvin’de bu şirket Akmercan’dır. Ekipler adrese gelir, kaçağı ölçüm cihazlarıyla arar ve gerekirse gazı keser. Sorun dağıtım şebekesinde ya da sayaç tarafındaysa ekipler müdahale eder.

Sorun evinizin iç tesisatında ya da kombinin gaz bağlantısındaysa, ekipler gazı güvenli biçimde kapalı bırakabilir ve onarımı sertifikalı bir firmaya yaptırmanızı ister. Onarım bittikten sonra gazın tekrar açılmasıyla ilgili güncel adımları Akmercan’dan ya da onarımı yapan firmadan teyit edin. Örs Teknik, Akmercan sertifikalı bir firma olarak iç tesisattaki kaçakların onarımını ve tesisatın yeniden kontrolünü yapar.

Gaz kokusu ile karbonmonoksit aynı şey değil

Gaz kokusu, yanmamış doğalgazın ortama karıştığını gösterir. Karbonmonoksit ise kötü yanma ya da tıkalı baca sonucu oluşan, rengi ve kokusu olmayan zehirli bir gazdır. Yani karbonmonoksiti koku ile fark edemezsiniz. Baş ağrısı, baş dönmesi, bulantı ve halsizlik gibi belirtilerde ortamı havalandırıp dışarı çıkmanız ve 112’yi aramanız gerekir. Ayrıntılar için karbonmonoksit zehirlenmesi ve dedektör seçimi yazımızı okuyun.

Gaz kaçağını önlemek için

Gaz kaçaklarının önemli bir kısmı eski ya da bakımsız tesisatta, gevşemiş bağlantılarda ve yetkisiz kişilerce yapılmış eklemelerde ortaya çıkar. Şunlara dikkat etmek riski azaltır:

• Tesisatı ve kombi bağlantısını yalnızca sertifikalı firmalara yaptırın; sonradan yapılan değişiklikleri de.
• Kombinizin yıllık bakımını aksatmayın. Neleri kapsadığını kombi bakımı ne zaman yapılır yazımızda anlattık.
• Ocak bağlantı hortumlarını sık sık kontrol edin; çatlamış ya da sertleşmiş hortumu değiştirtin.
• Gaz borularının üzerine eşya asmayın, boruları kapatacak dolap yaptırmadan önce ustaya danışın.
• Eski evlerde, özellikle taş ve ahşap yapılarda yıllar önce yapılmış tesisatı kontrol ettirin. Eski doğalgaz tesisatı ne zaman yenilenmeli yazımız fikir verir.

Evde doğalgaz alarm cihazı (gaz dedektörü) kullanmak ek bir güvenlik katmanıdır. Cihazın türü ve yerleşimi için ürünün kılavuzuna uyun; dedektör bakımın ve dikkatli kullanımın yerini tutmaz. Ustalarımız Hopa, Arhavi, Kemalpaşa ve Borçka‘da tesisat kontrolü yapıyor.

Sık sorulan sorular

Gaz kokusu alınca ilk kimi aramalıyım?

Evden çıktıktan sonra dışarıdan 187 Doğalgaz Acil hattını arayın. 187 acil durumlar içindir; tesisat firması onarım aşamasında devreye girer.

Koku hafifse yine de 187’yi aramalı mıyım?

Evet. Kokunun yoğunluğu kaçağın büyüklüğünü her zaman doğru göstermez. Hafif bir kokuda da aynı adımları uygulayıp 187’yi arayın.

Ocağın düğmesi açık kalmışsa ne yapmalıyım?

Ocak düğmesini kapatın, elektrik düğmelerine dokunmadan pencereleri açın. Koku hızla geçmiyorsa ya da kaynağından emin değilseniz ana vanayı kapatıp dışarı çıkın ve 187’yi arayın.

Gaz kesildikten sonra gazı kendim açabilir miyim?

Hayır. Kaçağın nedeni bulunup onarılmadan ve yetkili ekipler onay vermeden gazı tekrar açmayın.

Acil bir durumda her zaman önce 187’yi arayın. Tesisatınızın güvenliğinden emin olmak istiyorsanız, ustalarımız evinize gelip bağlantıları ve kombiyi yerinde kontrol etsin; ücretsiz keşif talebi bırakmanız yeterli.